Beach Drone Controls 2026 / Σκανάρισμα στις ακτές! Τα drones φέρνουν σαρωτικές αλλαγές για ξαπλώστρες & επιχειρήσεις - Η ακτινογραφία των νέων μέτρων, οι προσωρινές παραχωρήσεις, τα πρόστιμα!

Σε καθεστώς αυστηρής «επιτήρησης» μπαίνουν οι ελληνικές ακτές, καθώς έρχονται drones για ελέγχους, νέα τσουχτερά πρόστιμα αλλά και ένα σημαντικό restart για τις επιχειρήσεις το 2026. Η αναλυτική ακτινογραφία των νέων διατάξεων αποκαλύπτει ένα ριζικά αλλαγμένο σκηνικό για το φετινό καλοκαίρι: ιπτάμενες κάμερες θα σκανάρουν τις ακτές για αυθαίρετες καταλήψεις, ενώ παράλληλα ανοίγει ο δρόμος για προσωρινές παραχωρήσεις. Την ίδια ώρα, θεσπίζεται ένα ειδικό «διαβατήριο» επιστροφής στην ενεργό δράση για όσους επαγγελματίες σπεύσουν να εξοφλήσουν τα παλαιά τους χρέη.

Επικαιροποιείται το πλαίσιο για τις παραλίες, με τεχνικές βελτιώσεις, χρήση σύγχρονων μέσων ελέγχου και ρυθμίσεις για πληγείσες επιχειρήσεις 

Νέες ρυθμίσεις για αιγιαλούς και παραλίες περιλαμβάνει το πολυνομοσχέδιο που δόθηκε σε διαβούλευση, με αλλαγές στις επιτροπές καθορισμού ορίων, στους ελέγχους και στις διαδικασίες παραχώρησης απλής χρήσης.

Το πακέτο για τον ενισχυμένο έλεγχο στις παραλίες συνδέεται με την εφαρμογή του νέου πλαισίου για την αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας, αλλά και με την ανάγκη ταχύτερης εξυπηρέτησης επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται σε παράκτιες ζώνες.

Στο σκέλος των επιτροπών, το νομοσχέδιο προβλέπει νέα σύνθεση για τον καθορισμό των ορίων αιγιαλού, παραλίας και παλαιού αιγιαλού, με συμμετοχή της Κτηματικής Υπηρεσίας, μηχανικού, εκπροσώπου της Λιμενικής Αρχής, γεωλόγου και υπαλλήλου της αποκεντρωμένης διοίκησης. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις μπορεί να συσταθεί και δεύτερη επιτροπή, χωρίς περιορισμό τοπικής αρμοδιότητας.

Στους ελέγχους, το νέο στοιχείο είναι η εξ αποστάσεως διαπίστωση παραβάσεων. Η φωτογραφική τεκμηρίωση μπορεί να γίνεται όχι μόνο με επιτόπια λήψη, αλλά και με μη επανδρωμένα αεροσκάφη ή με δορυφορικές λήψεις. Όταν η τεκμηρίωση γίνεται εξ αποστάσεως, δεν απαιτείται αυτοψία στο σημείο και το πόρισμα επιδίδεται στον παραβάτη.

Το νομοσχέδιο βάζει και ειδικούς κανόνες για τις παραχωρήσεις σε όμορες επιχειρήσεις ή σωματεία. Προβλέπεται παραχώρηση χωρίς δημοπρασία για διάστημα από ένα έως τρία έτη σε ξενοδοχειακά καταλύματα, ενοικιαζόμενα δωμάτια, camping, καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος και ναυταθλητικά σωματεία που λειτουργούν νόμιμα σε όμορο χώρο.

Για τις περιπτώσεις όπου έχει υποβληθεί εμπρόθεσμα αίτηση και η εξέτασή της εκκρεμεί στην Κτηματική Υπηρεσία, δίνεται δυνατότητα προσωρινής παραχώρησης, μετά την παρέλευση τουλάχιστον 10 ημερών από την αρχική αίτηση. Η προσωρινή παραχώρηση ισχύει μέχρι την υπογραφή της σύμβασης, με την καταβολή παραβόλου που συμψηφίζεται αν η αίτηση εγκριθεί ή καταπίπτει υπέρ του Δημοσίου αν απορριφθεί.

Το νέο πολυνομοσχέδιο του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, με τίτλο:

«Μέτρα αντιμετώπισης της ενεργειακής κρίσης και ενίσχυσης του διαθέσιμου εισοδήματος των πολιτών, μισθολογικές και φορολογικές διατάξεις, ρυθμίσεις για τον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών, συνταξιοδοτικές ρυθμίσεις Δημοσίου, ρυθμίσεις για την Επιτροπή Εποπτείας και Ελέγχου Παιγνίων και βελτίωση του πλαισίου για τα παίγνια, ρυθμίσεις για την Εταιρεία Ακινήτων Δημοσίου Ανώνυμη Εταιρεία και λοιπές διατάξεις»,

φέρνει στο προσκήνιο μια σειρά από κρίσιμες διατάξεις που τροποποιούν ριζικά τον νόμο 5092/2024.

Οι αλλαγές αυτές δεν περιορίζονται σε τυπικές διαδικασίες, αλλά εισάγουν μια νέα εποχή «μηδενικής ανοχής» στην αυθαιρεσία, χρησιμοποιώντας τεχνητή νοημοσύνη και τηλεπισκόπηση, ενώ ταυτόχρονα προσφέρουν μια ρεαλιστική διέξοδο στις επιχειρήσεις που θέλουν να λειτουργήσουν νόμιμα.

Η κεντρική φιλοσοφία για το 2026 είναι σαφής: ταχύτερες διαδικασίες για τους συνεπείς, αυστηρή τιμωρία για τους παραβάτες και μια «δεύτερη ευκαιρία» για όσους διορθώνουν τα λάθη του παρελθόντος.

Drones & Δορυφόροι! Το τέλος των επιτόπιων ελέγχων όπως τους ξέραμε

Η ίσως πιο ηχηρή αλλαγή που εισάγεται με το άρθρο 73 αφορά τον τρόπο διαπίστωσης των παραβάσεων, μετατοπίζοντας το βάρος από την κλασική επιτόπια αυτοψία σε ένα σύγχρονο, τεχνολογικά υποστηριζόμενο σύστημα ελέγχου. Πλέον, τα αρμόδια όργανα δεν είναι υποχρεωμένα να μεταβούν φυσικά στον αιγιαλό ή την παραλία για να βεβαιώσουν μια παράβαση, καθώς η φωτογραφική τεκμηρίωση μπορεί να πραγματοποιείται εξ αποστάσεως. Το νομοθετικό πλαίσιο προβλέπει ρητά τη χρήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών (drones), τα οποία λειτουργούν είτε αυτόνομα είτε τηλεκατευθυνόμενα, αλλά και την αξιοποίηση δορυφορικών εικόνων, στο πλαίσιο της τηλεπισκόπησης.

Η διαφοροποίηση σε σχέση με το προηγούμενο καθεστώς είναι καθοριστική. Μέχρι το 2025, η αυτοψία αποτελούσε βασική προϋπόθεση για τη σύνταξη πορίσματος, το οποίο έπρεπε να περιλαμβάνει επιτόπια καταγραφή και φωτογραφική αποτύπωση. Με τη νέα διάταξη, εφόσον η παράβαση αποτυπώνεται επαρκώς μέσω ψηφιακών μέσων, η αυτοψία δεν απαιτείται. Το πόρισμα - έκθεση μπορεί να συντάσσεται απευθείας από τα ελεγκτικά όργανα, στηριζόμενο αποκλειστικά στο οπτικό υλικό που έχει συλλεχθεί από απόσταση, και στη συνέχεια να επιδίδεται στον παραβάτη με την προβλεπόμενη διαδικασία.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η φωτογραφική τεκμηρίωση παραμένει υποχρεωτικό στοιχείο του πορίσματος, όπως ίσχυε και πριν, αλλά πλέον διευρύνεται ο τρόπος συλλογής της. Δεν περιορίζεται σε λήψεις «εκ του σύνεγγυς», αλλά περιλαμβάνει και πανοραμικές ή εναέριες αποτυπώσεις, οι οποίες συχνά αποδίδουν με μεγαλύτερη ακρίβεια την έκταση μιας αυθαίρετης κατάληψης ή την υπέρβαση των ορίων παραχώρησης.

Προσωρινή παραχώρηση - Το «εργαλείο» για να ξεκινήσει η σεζόν χωρίς καθυστερήσεις

Για να αντιμετωπιστεί το χρόνιο πρόβλημα των καθυστερήσεων στην εξέταση των αιτήσεων, το άρθρο 72, εισάγει για πρώτη φορά τον θεσμό της προσωρινής παραχώρησης.

Συγκεκριμένα, όταν μια επιχείρηση ή ένα σωματείο έχει καταθέσει εμπρόθεσμα αίτηση για παραχώρηση αιγιαλού ή παραλίας και η υπόθεση παραμένει σε εκκρεμότητα για τουλάχιστον δέκα ημέρες, αποκτά τη δυνατότητα να υποβάλει συμπληρωματική αίτηση και να ζητήσει προσωρινή άδεια χρήσης του χώρου.

Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι η επιχείρηση μπορεί να ξεκινήσει νόμιμα τη δραστηριότητά της στον αιγιαλό, για παράδειγμα να τοποθετήσει ομπρέλες και ξαπλώστρες ή να αναπτύξει τη δραστηριότητα που προβλέπεται, χωρίς να έχει ακόμη ολοκληρωθεί η διοικητική διαδικασία και χωρίς να έχει υπογραφεί η οριστική σύμβαση παραχώρησης. Η προσωρινή αυτή άδεια ισχύει μέχρι να εκδοθεί η τελική απόφαση και να υπογραφεί η σύμβαση, καλύπτοντας έτσι το κρίσιμο χρονικό διάστημα της τουριστικής περιόδου όπου μέχρι σήμερα πολλές επιχειρήσεις βρίσκονταν σε «γκρίζα ζώνη».

Ωστόσο, η διευκόλυνση αυτή συνοδεύεται από σαφείς προϋποθέσεις και κινδύνους. Για να εξεταστεί η αίτηση προσωρινής παραχώρησης, ο ενδιαφερόμενος οφείλει να καταβάλει παράβολο ίσο με το πρόστιμο που προβλέπεται για αυθαίρετη κατάληψη. Αν η αρχική αίτηση εγκριθεί, το ποσό αυτό δεν χάνεται, αλλά συμψηφίζεται με το συνολικό αντάλλαγμα της παραχώρησης. Αν όμως η αίτηση απορριφθεί, ιδίως λόγω ελλιπών ή λανθασμένων δικαιολογητικών, τότε το παράβολο καταπίπτει υπέρ του Δημοσίου και, επιπλέον, επιβάλλεται αποκλεισμός από κάθε διαδικασία παραχώρησης για ένα έτος.

Δεύτερη ευκαιρία για παραβάτες με «καθαρό» μητρώο προστίμων

Μια άλλη καινοτομία των νέων διατάξεων είναι η δυνατότητα επιστροφής στη νομιμότητα για επιχειρήσεις που είχαν αποκλειστεί λόγω παλαιότερων αυθαιρεσιών.

Το άρθρο 72 (παρ. 1γ) επιτρέπει σε παραβάτες να υποβάλουν νέα αίτηση για τη σύναψη σύμβασης παραχώρησης απλής χρήσης τμήματος αιγιαλού και παραλίας για το 2026, υπό την προϋπόθεση ότι θα εξοφλήσουν το σύνολο των επιβληθέντων προστίμων. Με την κίνηση αυτή, οι διοικητικές κυρώσεις αποκλεισμού παύουν να ισχύουν, δίνοντας τη δυνατότητα στις επιχειρήσεις να επανέλθουν νόμιμα στη χρήση της παραλίας.

Πρόκειται ουσιαστικά για ένα «restart» στην αγορά, που συνδυάζει την είσπραξη παλαιών προστίμων με την επανένταξη των επιχειρήσεων σε ένα νόμιμο πλαίσιο λειτουργίας.

Οι αλλαγές στις επιτροπές και η «απελευθέρωση» των συνόρων

Το άρθρο 71 λύνει τα χέρια του Υπουργείου στη συγκρότηση των επιτροπών οριοθέτησης. Η έλλειψη εξειδικευμένων μηχανικών στις τοπικές Κτηματικές Υπηρεσίες δεν θα αποτελεί πλέον τροχοπέδη. Πλέον, μηχανικοί από οποιαδήποτε δημόσια υπηρεσία μπορούν να συμμετέχουν στη σύνθεση, ενώ αίρονται οι περιορισμοί τοπικής αρμοδιότητας. Αυτό σημαίνει ότι το 2026 θα δούμε πολύ ταχύτερους καθορισμούς ορίων αιγιαλού και παραλίας, καθώς το κράτος αποκτά τη δυνατότητα να μετακινεί στελέχη ή να συστήνει δεύτερες επιτροπές όπου υπάρχει μεγάλη ανάγκη, επιταχύνοντας τις διαδικασίες που παλαιότερα έπαιρναν χρόνια.

Ο ρόλος της ΕΤΑΔ και η διευκόλυνση των όμορων επιχειρήσεων

Σημαντική βελτίωση παρατηρείται και στις περιπτώσεις όπου ένα ακίνητο της Εταιρείας Ακινήτων Δημοσίου (ΕΤΑΔ) μεσολαβεί ανάμεσα σε μια επιχείρηση και τον αιγιαλό. Με τη νέα ρύθμιση, η Κτηματική Υπηρεσία μπορεί να συμπεριλάβει στη σύμβαση και το ενδιάμεσο τμήμα της ΕΤΑΔ. Για να αποφευχθεί η γραφειοκρατία, τίθενται αυστηρά χρονοδιαγράμματα: η ΕΤΑΔ πρέπει να αποφασίζει για το τίμημα μέχρι τις 15 Ιανουαρίου κάθε έτους, ενώ αν δεν απαντήσει εντός 30 ημερών σε ένα αίτημα, η συναίνεσή της θεωρείται δεδομένη. Αυτή η «σιωπηρή αποδοχή» είναι μια επαναστατική αλλαγή που καταργεί τα γραφειοκρατικά τείχη του παρελθόντος.