Passenger Rights / Τέλος στην ταλαιπωρία!! Δωρεάν check-in, βαλίτσα στην καμπίνα και αποζημίωση στο «τρίωρο»

Νέοι κανόνες ΕΕ για τις πτήσεις: Δωρεάν χειραποσκευή 7 κιλών, αποζημιώσεις για καθυστερήσεις και τέλος στις κρυφές χρεώσεις - Αντιδρούν οι αεροπορικές - Τα 5 νέα δικαιώματα που ψηφίστηκαν στις Βρυξέλλες

Η Ευρωπαϊκή Ένωση προχωρά σε μία από τις σημαντικότερες μεταρρυθμίσεις των τελευταίων δύο δεκαετιών στον τομέα των αερομεταφορών.

Με μια ηχηρή ψηφοφορία που πραγματοποιήθηκε στις 12 Ιανουαρίου 2026, η αρμόδια επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου έστειλε σαφές μήνυμα υπέρ των επιβατών, βάζοντας τέλος σε πρακτικές που προκαλούσαν δυσαρέσκεια και σύγχυση στους ταξιδιώτες.

Με 36 ψήφους υπέρ και μόλις δύο αποχές, οι ευρωβουλευτές απέρριψαν τις προσπάθειες αποδυνάμωσης του κανονισμού του 2004 και εισήγαγαν πρακτικές, καθημερινές βελτιώσεις, με αιχμή του δόρατος τη δωρεάν χειραποσκευή και την αυστηρή τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων αποζημίωσης.

«Όχι» στις εκπτώσεις στα δικαιώματα

Η μεταρρύθμιση έρχεται να θεραπεύσει τα πιο «επώδυνα» σημεία του αεροπορικού ταξιδιού: τις πολύωρες καθυστερήσεις, τις ακυρώσεις της τελευταίας στιγμής και την άρνηση επιβίβασης.

Παρά τις πιέσεις του Συμβουλίου και των αεροπορικών εταιρειών για μεγαλύτερη «επιχειρησιακή ευελιξία» (που μεταφραζόταν σε μείωση των δικαιωμάτων), το Κοινοβούλιο τράβηξε «κόκκινη γραμμή»:

• Το όριο των 3 ωρών παραμένει: Εάν η πτήση καθυστερήσει πάνω από τρεις ώρες, οι επιβάτες δικαιούνται αποζημίωση.

• Τα ποσά δεν μειώνονται: Οι αποζημιώσεις παραμένουν στα 300 έως 600 ευρώ, ανάλογα με την απόσταση, ενώ απορρίφθηκε η πρόταση για πλαφόν στα 500 ευρώ.

• Έκτακτες περιστάσεις: Οι αεροπορικές θα απαλλάσσονται μόνο σε περιπτώσεις που είναι πραγματικά εκτός του ελέγχου τους (φυσικές καταστροφές, πόλεμοι). Ωστόσο, ο κατάλογος αυτών των εξαιρέσεων θα πρέπει να είναι συγκεκριμένος και να ελέγχεται αυστηρά, ώστε να μην αποτελεί «παραθυράκι» αποφυγής πληρωμών.

Τέλος στις χρεώσεις για τη χειραποσκευή

Ίσως η πιο αισθητή αλλαγή για την τσέπη του μέσου ταξιδιώτη είναι η κατοχύρωση της δωρεάν χειραποσκευής, βάζοντας τέλος στο χάος των διαφορετικών χρεώσεων ανά εταιρεία.

Σύμφωνα με τους νέους κανόνες, κάθε επιβάτης θα δικαιούται χωρίς καμία επιπλέον χρέωση:

1. Ένα προσωπικό αντικείμενο (τσάντα, σακίδιο πλάτης ή laptop).

2. Μία χειραποσκευή καμπίνας με μέγιστες διαστάσεις 100 εκ. (άθροισμα διαστάσεων) και βάρος έως 7 κιλά.

Επιπλέον, καταργούνται οι χρεώσεις για το check-in στο αεροδρόμιο, καθώς και τα πρόστιμα για τη διόρθωση ορθογραφικών λαθών στο όνομα του εισιτηρίου.

Φροντίδα και προστασία ευάλωτων ομάδων

Το νέο πλαίσιο δίνει έμφαση στην ανθρωπιά και την αξιοπρέπεια κατά τη διάρκεια της ταλαιπωρίας. Σε περιπτώσεις μεγάλων καθυστερήσεων, οι εταιρείες υποχρεούνται να παρέχουν:

• Αναψυκτικά/Νερό: Κάθε δύο ώρες.

• Γεύμα: Μετά τις τρεις ώρες.

• Διαμονή: Σε ξενοδοχείο (με πρόταση για ανώτατο όριο 3 ημερών) αν η πτήση μετατεθεί για την επόμενη μέρα.

Ιδιαίτερη μέριμνα λαμβάνεται για οικογένειες και άτομα με μειωμένη κινητικότητα. Οι συνοδοί και οι γονείς θα κάθονται δωρεάν δίπλα σε παιδιά κάτω των 14 ετών ή στα άτομα που συνοδεύουν, ενώ τα βρεφικά καρότσια και ο εξοπλισμός κινητικότητας προστατεύονται με ειδικές ρήτρες.

Τέλος στη γραφειοκρατία των αποζημιώσεων

Οι ευρωβουλευτές θέλουν να βάλουν τέλος στην τακτική της «κουραστικής αναμονής» που αναγκάζει τους επιβάτες να τα παρατάνε ή να απευθύνονται σε εισπρακτικές εταιρείες κρατώντας προμήθεια.

• Οι αεροπορικές θα πρέπει να στέλνουν προ-συμπληρωμένα έντυπα αποζημίωσης εντός 48 ωρών από το συμβάν.

• Οι επιβάτες θα έχουν περιθώριο ενός έτους για να υποβάλουν την αξίωσή τους.

«Πόλεμος» ανακοινώσεων από τις αεροπορικές

Όπως ήταν αναμενόμενο, η απόφαση προκάλεσε την έντονη αντίδραση του κλάδου. Οι διεθνείς ενώσεις IATA, Airlines for Europe (A4E) και ERA εξέδωσαν κοινή ανακοίνωση εκφράζοντας «βαθιά ανησυχία».

Το επιχείρημα των εταιρειών είναι πως τα μέτρα αυτά θα εκτοξεύσουν το λειτουργικό κόστος, κάτι που αναπόφευκτα θα μετακυλιστεί στις τιμές των εισιτηρίων. Ειδικά για τη δωρεάν χειραποσκευή, προειδοποιούν για καθυστερήσεις στην επιβίβαση και έλλειψη χώρου στα ντουλάπια των αεροσκαφών, υποστηρίζοντας πως «οι επιβάτες προτιμούν φθηνότερα εισιτήρια από αυστηρότερες αποζημιώσεις».

Τι ακολουθεί

Το «μπαλάκι» βρίσκεται τώρα στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, η οποία αναμένεται να επικυρώσει τη θέση αυτή στα τέλη Ιανουαρίου 2026.

Αμέσως μετά, θα ξεκινήσουν οι τελικές διαπραγματεύσεις (τριμερής διάλογος) με το Συμβούλιο της ΕΕ και την Κομισιόν, ώστε οι νέοι κανόνες να γίνουν νόμος του κράτους σε όλα τα μέλη της Ένωσης.