School Canteen Healthy Rules: Οι ριζικές αλλαγές στα προϊόντα των σχολικών κυλικείων από το Σεπτέμβριο 2026! Τέλος το ζαμπόν, σοκολάτες, κρουασάν & μπλόκο σε αναψυκτικά, ενεργειακά ποτά, γαριδάκια, αλλαντικά [ΦΕΚ]

Education

Ιουν 5, 2026 - 21:48

School Canteen Healthy Rules: Οι ριζικές αλλαγές στα προϊόντα των σχολικών κυλικείων από το Σεπτέμβριο 2026! Τέλος το ζαμπόν, σοκολάτες, κρουασάν & μπλόκο σε αναψυκτικά, ενεργειακά ποτά, γαριδάκια, αλλαντικά [ΦΕΚ]

School Canteen Healthy Rules / Οι ριζικές αλλαγές στα προϊόντα των σχολικών κυλικείων, από το Σεπτέμβριο 2026! Τέλος το ζαμπόν, σοκολάτες, κρουασάν & μπλόκο σε αναψυκτικά, ενεργειακά ποτά, γαριδάκια, αλλαντικά [ΦΕΚ]

Ιουν 5, 2026 - 21:48

School Canteen Healthy Rules / Οι ριζικές αλλαγές στα προϊόντα των σχολικών κυλικείων από το Σεπτέμβριο 2026! Τέλος το ζαμπόν, σοκολάτες, κρουασάν & μπλόκο σε αναψυκτικά, ενεργειακά ποτά, γαριδάκια, αλλαντικά [ΦΕΚ]

Ριζικές αλλαγές έρχονται με την έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς, καθώς θεσπίζονται νέοι κανόνες για τα σχολικά κυλικεία με στόχο την προώθηση της υγιεινής διατροφής. Αλλάζουν όλα στα σχολεία καθώς μπαίνει οριστικό τέλος το ζαμπόν, οι σοκολάτες και τα κρουασάν από τα ράφια των σχολικών μονάδων. Τα νέα αυστηρά πρότυπα για τα σχολικά κυλικεία βάζουν κόκκινη γραμμή και επιβάλλουν τέλος σε αναψυκτικά, ενεργειακά ποτά, γαριδάκια και αλλαντικά. Δείτε αναλυτικά τι θα βρίσκουν τα παιδιά στο κυλικείο από το Σεπτέμβριο και ποιες είναι οι εναλλακτικές, υγιεινές επιλογές που θα περιλαμβάνει η νέα λίστα.

Σε ισχύ από το σχολικό έτος 2026-2027 η νέα υγειονομική διάταξη του υπουργείου Υγείας - Καθορίζονται αναλυτικά τα επιτρεπόμενα προϊόντα, οι κανόνες υγιεινής και οι υποχρεωτικοί έλεγχοι

Σαρωτικές αλλαγές στα σχολικά κυλικεία: Εκτός ζαμπόν, σοκολάτες και αναψυκτικά - Η νέα λίστα με τα επιτρεπόμενα προϊόντα - Τέλος στα ανθυγιεινά σνακ στα σχολεία: Τι απαγορεύεται και τι μπαίνει στα κυλικεία από τη νέα σχολική χρονιά

Σε μια σημαντική παρέμβαση για τη βελτίωση της διατροφής των μαθητών προχωρά το Υπουργείο Υγείας, θέτοντας σε εφαρμογή νέο, αυστηρότερο πλαίσιο λειτουργίας για τα σχολικά κυλικεία.

Η νέα υγειονομική διάταξη, που υπογράφεται από την αναπληρώτρια υπουργό Υγείας Ειρήνη Αγαπηδάκη, επανακαθορίζει πλήρως τα προϊόντα που μπορούν να διατίθενται εντός των σχολικών μονάδων, με βασικό στόχο τη μείωση της παιδικής παχυσαρκίας και την ενίσχυση των υγιεινών διατροφικών συνηθειών από μικρή ηλικία.

Η νέα λίστα με τα εγκεκριμένα προϊόντα

Στο εξής, οι μαθητές θα έχουν πρόσβαση κυρίως σε τρόφιμα υψηλής διατροφικής αξίας. Στα επιτρεπόμενα προϊόντα περιλαμβάνονται φρέσκα φρούτα και λαχανικά, αποξηραμένα φρούτα χωρίς προσθήκη ζάχαρης, καθώς και φρουτοσαλάτες ή κομπόστες που παρασκευάζονται σε φυσικό χυμό.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στα γαλακτοκομικά προϊόντα, όπως το φρέσκο γάλα, το κεφίρ, το αριάνι, το γιαούρτι, το ρυζόγαλο και οι κρέμες γάλακτος, υπό την προϋπόθεση ότι δεν περιέχουν πρόσθετα σάκχαρα και πληρούν συγκεκριμένες διατροφικές προδιαγραφές.

Παράλληλα, διατηρούνται στο μενού προϊόντα ολικής άλεσης, όπως κουλούρια, φρυγανιές, σταφιδόψωμα, μουστοκούλουρα και μπάρες δημητριακών. Επιτρέπονται επίσης το παστέλι, ο χαλβάς και επιλεγμένα φυτικά επιδόρπια χωρίς ζάχαρη. Οι ξηροί καρποί παραμένουν διαθέσιμοι μόνο για μαθητές Γυμνασίου και Λυκείου.

Στα σάντουιτς και τα τοστ προωθούνται υλικά όπως ψωμί ολικής άλεσης, φρέσκα λαχανικά, ελληνικά τυριά, βραστό κοτόπουλο ή γαλοπούλα, τόνος και αυγό. Ως λιπαρές ύλες επιτρέπονται αποκλειστικά το ελαιόλαδο, η πάστα ελιάς και η μαλακή μαργαρίνη, ενώ στις σαλάτες μπορούν να προστίθενται όσπρια και δημητριακά.

Επιτρεπτές παραμένουν και οι πίτες ή οι πίτσες, αρκεί να παρασκευάζονται χωρίς αλλαντικά και με ζύμη που βασίζεται αποκλειστικά σε ελαιόλαδο ή άλλα φυτικά έλαια. Στα ροφήματα, οι επιλογές περιορίζονται σε εμφιαλωμένο νερό, φυσικούς χυμούς χωρίς ζάχαρη, φυτικά ροφήματα και αφεψήματα, τα οποία θα διατίθενται μόνο στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Ο καφές επιτρέπεται αποκλειστικά για τους εργαζομένους των σχολείων.

Εκτεταμένες απαγορεύσεις σε αλλαντικά και προϊόντα υψηλής επεξεργασίας

Η νέα διάταξη θέτει σαφείς περιορισμούς σε τρόφιμα που θεωρούνται επιβαρυντικά για την υγεία των παιδιών.

Από τα σχολικά κυλικεία απομακρύνονται όλα τα προϊόντα επεξεργασμένου κρέατος, όπως ζαμπόν, μπέικον, πάριζα, μορταδέλα και λουκάνικα, καθώς και παρασκευάσματα τύπου γύρου, σνίτσελ, μπιφτεκιού και κεμπάπ.

Παράλληλα, απαγορεύεται η διάθεση πίτσας και πίτας με αλλαντικά, επεξεργασμένων τυριών, πατατακίων, γαριδακίων, σοκολάτας, παγωτών, καραμελών και ενεργειακών ποτών.

Εκτός σχολικών ραφιών τίθενται ακόμη προϊόντα όπως κέικ, τσουρέκια και κρουασάν, ενώ απαγορεύονται αναψυκτικά και συνοδευτικά προϊόντα με υψηλή περιεκτικότητα σε ζάχαρη ή λιπαρά, όπως κέτσαπ, μαγιονέζα και σοκολατένια αλείμματα.

Πρόσθετα μέτρα προστασίας για τους μικρότερους μαθητές - Ειδικές απαγορεύσεις για το Δημοτικό

Ξεχωριστές προβλέψεις περιλαμβάνονται για τα Νηπιαγωγεία και τα Δημοτικά σχολεία, με γνώμονα την ασφάλεια των παιδιών.

Συγκεκριμένα, δεν θα επιτρέπεται η πώληση μικρών στρογγυλών φρούτων, όπως σταφύλια και κεράσια, καθώς και ξηρών καρπών, λόγω του αυξημένου κινδύνου πνιγμονής.

Με το νέο πλαίσιο, το Υπουργείο Υγείας επιχειρεί να μετατρέψει τα σχολικά κυλικεία σε χώρους που προάγουν τη σωστή διατροφή και συμβάλλουν στη διαμόρφωση υγιεινών συνηθειών για χιλιάδες μαθητές σε ολόκληρη τη χώρα.

Επισήμανση Αλλεργιογόνων

Οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων τροφίμων διασφαλίζουν την πληροφορία στον καταναλωτή (οπωσδήποτε πριν τη πώληση - διάθεση των τροφίμων) σχετικά με τα μη προσυσκευασμένα τρόφιμα αναφορικά με τα προϊόντα ή ουσίες που προκαλούν αλλεργίες ή δυσανεξίες, σύμφωνα με τον Κανονισμό Ε.Ε. 1169/2011 και σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 5 της υπ’ αρ. 47829/2017 (Β’ 2161) υπουργικής απόφασης.

Για τα προ συσκευασμένα τρόφιμα εφαρμόζονται τα άρθρα 9 και 12 του ανωτέρω κανονισμού αναφορικά με τις υποχρεωτικές πληροφορίες για τα τρόφιμα που αναγράφονται απευθείας στη συσκευασία ή σε ετικέτα επί αυτής.

Καθορισμός προδιαγραφών θερμοκρασίας συντήρησης, αναθέρμανσης, υγιεινής διάθεσης και χρόνων για τα τρόφιμα που διατίθενται στις εκπαιδευτικές μονάδες ολοήμερου σχολείου.

Στις σχολικές μονάδες που λειτουργεί ολοήμερο πρόγραμμα υφίστανται ξεχωριστοί χώροι όπου εκεί τοποθετούνται ψυγεία διατήρησης τροφίμων και φούρνοι για τη αναθέρμανση των γευμάτων των μαθητών/ τριών. Οι εν λόγω χώροι πληρούν όλους τους όρους υγιεινής.

Ορίζονται χειριστές τροφίμων για την ανωτέρω διαδικασία. Ο χειριστής τροφίμων είναι κάθε άτομο που, στο πλαίσιο της εργασίας του, έρχεται σε άμεση ή έμμεση επαφή με τρόφιμα σε οποιοδήποτε στάδιο της παραγωγής, επεξεργασίας, αποθήκευσης, μεταφοράς ή διάθεσής τους στον καταναλωτή.

α) Θερμοκρασία Συντήρησης

Τα έτοιμα γεύματα που φέρνουν οι μαθητές/τριες και προορίζονται για τη σίτιση τους, φυλάσσονται σε ψυγεία, σε θερμοκρασία μεταξύ 0ΟC και 4ΟC, ώστε να διατηρείται η φρεσκάδα περιορίζοντας την ανάπτυξη μικροοργανισμών.

Στους χώρους των κυλικείων τα έτοιμα για κατανάλωση τρόφιμα εκτίθενται συσκευασμένα σε βιτρίνες έκθεσης που διασφαλίζουν και την απαιτούμενη θερμοκρασία.

Τα τρόφιμα που αλλοιώνονται εύκολα δηλαδή το γάλα, τα γιαούρτια, τα σάντουιτς, τα τυριά, εκτίθενται σε θερμοκρασία κάτω από τους 5ΟC.

Τα τρόφιμα που σερβίρονται ζεστά (π.χ. τυρόπιτες, σπανακόπιτες) διατηρούνται σε ειδικούς θερμοθαλάμους, θερμοκρασίας πάνω από 60ΟC.

β) Θερμοκρασία Αναθέρμανσης - Υγιεινή Διάθεση και Χρόνο

Τα τρόφιμα που προορίζονται για άμεση κατανάλωση αναθερμαίνονται και η θερμοκρασία στο εσωτερικό τους διατηρείται για 15 δευτερόλεπτα τουλάχιστον στους 74ΟC.

Η αναθέρμανση πραγματοποιείται σε κατάλληλο εξοπλισμό, όπως φούρνους μικροκυμάτων, φούρνους θερμού αέρα, κ.λπ.

Στις περιπτώσεις που υπάρχει χώρος εστίασης εντός σχολικού συγκροτήματος για τη σίτιση των μαθητών/ τριών και του προσωπικού, ισχύουν τα ακόλουθα:

- Για διατήρηση σε θερμοθαλάμους/μπενμαρι, η θερμοκρασία του θερμοθαλάμου είναι πάνω από 60OC, στο μπεν μαρί η θερμοκρασία του νερού είναι 65ΟC.

- Μετά από δύο ώρες στον θερμοθάλαμο/μπενμαρί το φαγητό πρέπει να αναθερμανθεί σε εσωτερική θερμοκρασία 74ΟC για 15 δευτερόλεπτα.

- Δεν χρησιμοποιούνται οι θερμοθαλάμοι/μπεν μαρί για την αναθέρμανση του φαγητού.

Το φαγητό μεταφέρεται στην κατσαρόλα και αναθερμαίνεται στη στόφα/στον φούρνο:

- Το φαγητό αναθερμαίνεται μόνο μία φορά (μετά το πρώτο δίωρο διάστημα), ενώ βρίσκεται στον θερμοθάλαμο/μπεν - μαρί.

- Αφού παρέλθει το δεύτερο δίωρο διάστημα, απορρίπτονται όλα τα υπολείμματα τροφών.

Στα κυλικεία των σχολικών μονάδων και στους χώρους εστίασης τα τρόφιμα, ιδίως τα ωμά, τα μαγειρεμένα και τα ευαλοίωτα δεν παραμένουν σε θερμοκρασία περιβάλλοντος και θερμοκρασίες που κυμαίνονται από 50°C έως 60°C (επικίνδυνη ζώνη που ευνοείται η ανάπτυξη των παθογόνων μικροοργανισμών).

Προϋποθέσεις λειτουργίας και απαιτήσεις Υγιεινής σχολικών κυλικείων, αυτόματων πωλητών και χώρων εστίασης εντός σχολικού συγκροτήματος

Οι χώροι που χρησιμοποιούνται για την παροχή ή παρασκευή τροφίμων (κυλικεία, αυτόματοι πωλητές, χώροι εστίασης):

1) Bρίσκονται εντός των ορίων της σχολικής μονάδας και διαθέτουν σύνδεση με δίκτυο παροχής ηλεκτρικής ενέργειας, δίκτυο ύδρευσης, αποχετευτικό δίκτυο και εν ελλείψει αυτού με νόμιμο βόθρο.

2) Οι ανωτέρω εγκαταστάσεις θεωρούνται επιχειρήσεις τροφίμων κατά την έννοια του Κανονισμού (ΕΚ) 178/2002. Οι επιχειρήσεις τροφίμων που λειτουργούν εντός σχολικών μονάδων υποχρεούνται να εφαρμόζουν όλες τις σχετικές απαιτήσεις που απορρέουν από την ενωσιακή και εθνική νομοθεσία για τα τρόφιμα, όπως διαδικασίες βάσει των αρχών HACCP, τήρηση αρχείων τεκμηρίωσης διαδικασιών, (προσωπικού - επιχείρησης, νερού, καθαρισμού - απολύμανσης, απεντόμωσης μυοκτονίας, θερμοκρασιών, πρώτων υλών και προμηθευτών), κατάσταση αλλεργιογόνων ουσιών, κ.λπ.

3) Ο χειρισμός των τροφίμων γίνεται από ορισμένους και κατάλληλα εκπαιδευμένους χειριστές τροφίμων.

4) Οι χώροι αποθήκευσης, προετοιμασίας και διάθεσης των τροφίμων τηρούν όλους τους κανόνες υγιεινής, καθαρίζονται τακτικά και ελέγχονται περιοδικά.

5) Οι χειριστές τροφίμων διαθέτουν πιστοποιητικά υγείας σύμφωνα με το άρθρο 8 της υπ’ αρ. 47829/2017 υγειονομικής διάταξης.

6) Πρόσωπα άσχετα ως προς τη λειτουργία των εν λόγω χώρων δεν επιτρέπεται να βρίσκονται εντός αυτών. Απαιτήσεις για την Υγιεινή και την ασφάλεια των τροφίμων:

Η τήρηση των κανόνων υγιεινής για την αποτελεσματική πρόληψη τροφιμογενών νοσημάτων κατά την παρασκευή γευμάτων που πραγματοποιείται σε χώρους μαζικής εστίασης εντός σχολικού συγκροτήματος, διασφαλίζεται με:

- Την ύπαρξη κατάλληλων υποδομών και εξοπλισμού, που διασφαλίζουν την υγιεινή παρασκευή των τροφίμων, τα οποία προορίζονται για τη διατροφή των μαθητών.

- Την ορθή προετοιμασία και τον ασφαλή χειρισμό των τροφίμων σύμφωνα με τις υγειονομικές προδιαγραφές από τους υπεύθυνους λειτουργίας.

- Την εκπαίδευση σε θέματα υγιεινής και ασφάλειας των τροφίμων σύμφωνα με την υπ’ αρ. 110581/2025 υπουργική απόφαση «Θέσπιση ενιαίου πλαισίου υποχρεωτικής κατάρτισης του προσωπικού επιχειρήσεων τροφίμων, καθορισμός όρων και προϋποθέσεων εκπόνησης, έγκρισης και υλοποίησης προγραμμάτων κατάρτισης» (Β’ 2161) του προσωπικού που ασχολείται με την προετοιμασία και τον χειρισμό τροφίμων.

- Την εφαρμογή και διατήρηση πάγιων διαδικασιών ή διαδικασιών βάσει των αρχών HACCP σύμφωνα με τα άρθρα 5 και 6 της υπ’ αρ. 47829/2017 (Β’ 2161) υπουργικής απόφασης από τους υπεύθυνους λειτουργίας των χώρων εστίασης των σχολικών μονάδων που παρασκευάζουν και διαθέτουν γεύματα.

Ατομική Υγιεινή των Εργαζομένων

Οι εργαζόμενοι που ασχολούνται με την παρασκευή και προσφορά γευμάτων τηρούν αυστηρούς κανόνες υγιεινής, μεταξύ των οποίων:

- Πλύσιμο των χεριών μετά από: χρήση τουαλέτας, πριν το μαγείρεμα, μετά από χειρισμό ωμών τροφίμων, μετά το πλύσιμο λερωμένων σκευών, μετά από άγγιγμα ή ξύσιμο περιοχών του σώματος, μετά από φύσημα μύτης, φτάρνισμα ή βήχα, μετά από χρήση τηλεφώνου, επαφή με χρήματα, μετά από κάπνισμα, μετά από φαγητό, μετά από χειρισμό απορριμμάτων ή χημικών ουσιών.

- Τα νύχια είναι κομμένα και καθαρά.

- Μακριά μαλλιά συγκρατούνται και καλύπτονται με σκούφο ή μαντίλι, αφαιρούνται τα κοσμήματα κατά το μαγείρεμα.

- Χρήση καθαρής ποδιάς κατά το μαγείρεμα.

- Να μην βήχουν ή φτερνίζονται πάνω από τα τρόφιμα.

- Κάλυψη κοψιμάτων ή πληγών με αδιάβροχο επίδεσμο και χρήση γαντιών μίας χρήσης, που αλλάζονται τακτικά.

- Να μην εργάζονται σε περίπτωση ασθένειας (πυρετός, διάρροια, έμετος, ναυτία).

Oδηγίες για τον χειρισμό των τροφίμων τις οποίες οφείλουν να ακολουθούν οι εργαζόμενοι που ασχολούνται με την παρασκευή και την προσφορά των γευμάτων, προβλέπονται στις κατευθυντήριες οδηγίες για τη λειτουργία επιχειρήσεων μαζικής εστίασης (πλήρους - μερικής επεξεργασίας), της υπό στοιχεία Δ1γ/Γ.Π/ οικ38282/2020 υπουργικής απόφασης «Προτυποποιημένα έντυπα ελέγχου επιχειρήσεων υγειονομικού ενδι- αφέροντος» (Β’2678).

Έλεγχοι

Σε όλους ανεξαιρέτως τους ανωτέρω χώρους των σχολικών μονάδων Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, πραγματοποιούνται τακτικοί ή έκτακτοι Υγειονομικοί έλεγχοι από τις Διευθύνσεις Υγειονομικού Ελέγχου και Περιβαλλοντικής Υγιεινής των Περιφερειών.

Τα δείγματα που λαμβάνονται κατά τη διάρκεια των Υγειονομικών ελέγχων αποστέλλονται σε διαπιστευ- μένα εργαστήρια.