Tourism season 2025 / Αισιοδοξία για τον Tουρισμό  το 2025 – Βασική αβεβαιότητα η εμπορική πολιτική Trump

Συγκρατημένη αισιοδοξία για συνέχιση της ανοδικής πορείας του τουρισμού στη χώρα μας και τη φετινή χρονιά εκφράστηκε χθες από την ηγετική ομάδα του Ινστιτούτου του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων (ΙΝΣΕΤΕ).

Πιο συγκεκριμένα, όπως ανέφερε ο Γενικός Διευθυντής του ΙΝΣΕΤΕ, Ηλίας Κικίλιας, «με βάση τα στοιχεία που έχουμε μέχρι τώρα, είμαστε συγκρατημένα αισιόδοξοι. Οι προγραμματισμένες θέσεις για την περίοδο Απριλίου-Οκτωβρίου παρουσιάζονται αυξημένες κατά 5%, ενώ σε ό,τι αφορά τις αεροπορικές αφίξεις, αυτές στο πρώτο τρίμηνο εμφάνιζαν αύξηση κατά 4,8%».

Πρόσθεσε ότι «δεν έχουμε κάτι ιδιαίτερα ανησυχητικό, αλλά ζούμε σε ένα περιβάλλον έντονης αβεβαιότητας. Σχετικά με την αβεβαιότητα που έχει προκαλέσει η εμπορική πολιτική των ΗΠΑ, εκτιμώ ότι θα μειώνεται σταδιακά», ωστόσο για την Ευρώπη πρόσθεσε ότι εξακολουθεί να έχει πολύ μεγάλα προβλήματα, ανεξάρτητα από το θέμα των δασμών.

Από την πλευρά του, ο επιστημονικός Διευθυντής του ΙΝΣΕΤΕ, Άρης Ίκκος, υπογράμμισε ότι «η μεγαλύτερη αβεβαιότητα εξακολουθεί να σχετίζεται με την πολιτική των ΗΠΑ στους δασμούς». Σημείωσε μάλιστα ότι οι δείκτες εμπιστοσύνης στην αμερικανική αγορά έχουν επιδεινωθεί τους τελευταίους 2-3 μήνες, προσθέτοντας ότι η υποτίμηση του δολαρίου ακριβαίνει τα ταξίδια των Αμερικανών στο εξωτερικό. Από την άλλη πλευρά βέβαια, σε συνδυασμό με την υποχώρηση των πετρελαϊκών τιμών, μπορεί να υπάρξουν μειώσεις στις τιμές αεροπορικών εισιτηρίων. Συμπλήρωσε ακόμη ότι παρατηρείται πολύ μεγάλη πτώση της ζήτησης για ταξίδια από Ευρώπη για την Αμερική. «Δεν ξέρουμε αν αυτοί οι ταξιδιώτες πάνε κάπου και πόσοι από αυτούς θα έρθουν στην Ελλάδα», κατέληξε.

Προκλήσεις

Σχετικά με τις ελλείψεις σε εργατικό δυναμικό στον κλάδο, ο κ. Κικίλιας επανέλαβε ότι αυτές υπάρχουν εδώ και αρκετά χρόνια και δεν αφορούν μόνο στον Τουρισμό αλλά και σε άλλους κλάδους της οικονομίας. Για το ίδιο θέμα ο πρόεδρος του ΙΝΣΕΤΕ, Γιώργος Βερνίκος ανέφερε ότι πέρυσι από τον κλάδο έλλειψαν περίπου 53.000 εργαζόμενοι, δηλαδή περίπου το 19% επί συνόλου 278.000 όπου εκτιμάται ότι είναι ο αριθμός προσωπικού που μπορεί να καλύψει τις ανάγκες του κλάδου.

Ο κ. Κικίλιας στάθηκε επίσης στη γραφειοκρατική διαδικασία που αφορά στις μετακλήσεις εργαζομένων από τρίτες χώρες, κάτι που προκαλεί μεγάλο εμπόδιο τουλάχιστον σε επαγγέλματα χαμηλών δεξιοτήτων. Για την ψηφιακή κάρτα εργασίας ο κ. Κικίλιας ανέφερε ότι ο ΙΝΣΕΤΕ είναι θετικός, ωστόσο πρέπει να γίνουν αλλαγές στην εφαρμογή της καθώς μπορεί να οδηγήσει σε αντίθετα αποτελέσματα, δίνοντας κίνητρα για ανεπίσημη εργασία.

Αναφορικά με τις άλλες προκλήσεις του κλάδου, ο κ. Βερνίκος τόνισε ότι «αυτές είναι υπαρκτές τόσο στο μακροπεριβάλλον – όπως η κλιματική αλλαγή, οι οικονομικοί μετασχηματισμοί, η γεωπολιτική αστάθεια – όσο και στην καθημερινότητα των επιχειρήσεων. Πολλές επιχειρήσεις, σε ώριμους και μη προορισμούς, αντιμετωπίζουν οριακές συνθήκες, λόγω ελλιπούς χρηματοδότησης, αυξημένων λειτουργικών βαρών και ρυθμιστικής αβεβαιότητας».

Υπογράμμισε χαρακτηριστικά ότι «η αύξηση των εσόδων δεν καλύπτει τα λειτουργικά κόστη των επιχειρήσεων» προσθέτοντας ότι «σχεδόν οι μισές μικρομεσαίες λειτουργούν στο κόκκινο και αισθάνονται έναν… στραγγαλισμό στη νέα πραγματικότητα που διαμορφώνεται»

Αφού στάθηκε στο δημογραφικό, το μεταναστευτικό και τις εργασιακές σχέσεις που δημιουργούν μεγάλα εμπόδια στον κλάδο, ο κ. Βερνίκος υποστήριξε ότι «ο τουριστικός τομέας, διαχρονικός πυλώνας ανάπτυξης της χώρας, χρειάζεται ένα συνεπές και υποστηρικτικό πλαίσιο για να συνεχίσει να αποδίδει».

Στρατηγικό σχέδιο

Στο ίδιο μήκος κύματος ο κ. Κικίλιας σημείωσε ότι, «για να αξιοποιήσουμε πλήρως τις δυνατότητες του τομέα πρέπει να υπερβούμε τον εφησυχασμό πως ο τουρισμός, ό,τι και να γίνει, θα συνεχίσει να επενδύει και να αποδίδει. Να υιοθετήσουμε ένα συνεκτικό στρατηγικό σχέδιο που θα συντονίζει τις δημόσιες και ιδιωτικές προσπάθειες, βελτιώνοντας σημεία που διαχρονικά υστερούμε όπως η διαχείριση των προορισμών, η καθαριότητα των δημόσιων χώρων, τα περιφερειακά οδικά δίκτυα, η άναρχη πολεοδομία, η ευκολία περιήγησης, η πληροφόρηση των επισκεπτών και η προσφερόμενη πολιτιστική εμπειρία».

Τέλος, σε μία σύντομη ομιλία του, ο Πρόεδρος του ΣΕΤΕ,  Γιάννης Παράσχης ανέφερε ότι «ο ελληνικός τουρισμός έχει σημειώσει σημαντική ανάκαμψη μετά την πανδημία, ωστόσο ο διεθνής χάρτης μεταλλάσσεται συνεχώς. Νέες προκλήσεις, όπως γεωπολιτικές αναταράξεις και οικονομικοί πόλεμοι, απαιτούν από εμάς ανθεκτικότητα και προσαρμογή».

Οι τρεις προκλήσεις

«Τα νούμερα μιλάνε από μόνα τους τους. Μετά τον κορωνοϊό, ο ελληνικός τουρισμός έχει πάει πολύ καλά, έχει βγει η χώρα ενισχυμένη, όμως τα πράγματα στο διεθνή χάρτη αλλάζουν ξανά και οι προκλήσεις είναι εντελώς διαφορετικές από αυτές που αντιμετωπίσαμε πριν μερικά χρόνια», ανέφερε χθές ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων (ΣΕΤΕ) κ. Γιάννης Παράσχης, στο πλαίσιο της παρουσίασης της μελέτης του Ινστιτούτου του Συνδέσμου (ΙΝΣΕΤΕ) για τη συνεισφορά του κλάδου στην ελληνική οικονομία.

«Ήδη βρισκόμαστε σε μια περίοδο, όπου από τα γεωπολιτικά ζητήματα και τους οικονομικούς πολέμους δημιουργούνται νέα δεδομένα που θα πρέπει να αντιμετωπιστούν με μία προσαρμοσμένη στρατηγική από το 2026 και μετά και γι΄αυτό η λέξη ανθεκτικότητα αποκτά ιδιαίτερη σημασία και βαρύτητα.

Η δεύτερη πρόκληση έχει να κάνει με τη βιωσιμότητα που επίσης παίζει πολύ μεγάλο ρόλο: Στο πλαίσιο αυτό οι επιχειρήσεις του κλάδου λαμβάνουν πρωτοβουλία και στο επίπεδο της αυτορρύθμισης ώστε να μιλάμε – πέρα από τα στοιχεία εσόδων και αφίξεων- για το περιβαλλοντικό, κοινωνικό και εργασιακό αποτύπωμα του τουρισμού.

Τρίτη πρόκληση είναι τα όσα ακούγονται για φαινόμενα υπερτουρισμού, όπου η Ελλάδα όμως δεν αντιμετωπίζει ζήτημα. Τα θέματα του υπερτουρισμού έχουν συγκεκριμένες εκφάνσεις, η Ελλάδα δεν έχει τέτοια ζητήματα και όπου υπάρχουν ζητήματα πίεσης ή κορεσμού σε συγκεκριμένους προορισμούς πρέπει να δρούμε άμεσα και έγκαιρα. Συνολικά, η προώθηση των θεμάτων του τουρισμού απαιτεί μια νέα στρατηγική προσέγγιση, με διαρκή συνεργασία μεταξύ κυβέρνησης, τοπικής αυτοδιοίκησης και ιδιωτικού τομέα».