Marigoula Apostolou, President of the Folklore Museum of Mykonos, has presented the completed project "The Revival of the Ancient Greek Art of Weaving in 21st-Century Mykonos", funded by the Cycladic Identity initiative of the Museum of Cycladic Art. Her message: a folklore museum must not only collect, document and protect, but transmit. With a vertical loom of ancient type now standing in the museum hall and a living core of women learning to weave again, Mykonos Textile Heritage moves, in her words, "from theory to practice". The presentation took place on Sunday, 4 October 2026, with talks and a screening of the documentary The Thread of the World at Cine Manto.

Σε ένα νησί που άλλαξε «με εξαιρετικά μεγάλη ταχύτητα» και απέκτησε εικόνα αναγνωρίσιμη σε ολόκληρο τον κόσμο, η Λαογραφική Συλλογή Μυκόνου επιλέγει να μετατρέψει τη μνήμη σε μεταδιδόμενη γνώση. Η δήλωση της Προέδρου ορίζει ένα μουσείο που δεν φυλάσσει απλώς το παρελθόν αλλά δημιουργεί τους ανθρώπους που θα το συνεχίσουν. Αυτή είναι η πολιτιστική στρατηγική της συνέχειας: όχι νοσταλγία, αλλά ζωντανή εκπαίδευση, και η υφαντική ως το πεδίο όπου δοκιμάζεται.

Μετάδοση πριν από φύλαξη: το μουσείο οφείλει «να συλλέγει, να τεκμηριώνει, να προστατεύει» και, πάνω απ' όλα, «να μεταδίδει».

Ζωντανός πυρήνας γυναικών: εργαστήρια όπου γυναίκες της Μυκόνου μαθαίνουν ξανά να υφαίνουν, δημιουργούν δικό τους έργο και το παρουσιάζουν στο κοινό.

Βιωματική επιστροφή στις ρίζες: ο όρθιος κάθετος αργαλειός αρχαίου τύπου, στημένος στη σάλα του Λαογραφικού Μουσείου, ως εργαλείο κατανόησης των αγνύθων, του στησίματος των νημάτων και της αρχαίας διαδικασίας.

Παράδοση που εξελίσσεται: όχι «τεχνική αναπαραγωγή ενός κόσμου που έχει παρέλθει», αλλά γνώση που συνομιλεί με τη σύγχρονη τέχνη και το design.

Mykonos Textile Heritage - Μαριγούλα Αποστόλου: «Να μην αφήσουμε αυτό το νήμα να κοπεί» - Η υφαντική γίνεται ζωντανή γνώση

MYKONOS - Mykonos Ticker Newsroom.

Την Κυριακή 4 Οκτωβρίου 2026, η Πρόεδρος της Λαογραφικής Συλλογής Μυκόνου, Μαριγούλα Αποστόλου, ανέβηκε στο βήμα για να παρουσιάσει ένα έργο που, όπως είπε, φτάνει πλέον «ολοκληρωμένο» στο κοινό. Τον τίτλο του φέρει η Λαογραφική Συλλογή: «Η αναβίωση της αρχαίας ελληνικής τέχνης της υφαντικής στη Μύκονο του 21ου αιώνα». Το έργο υλοποιήθηκε με χρηματοδότηση της πρωτοβουλίας Cycladic Identity του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης. Η βραδιά περιελάμβανε ομιλίες και προβολή του ντοκιμαντέρ «Το Νήμα του Κόσμου» στο Cine Manto.

Η είδηση δεν περιορίζεται σε μια πολιτιστική εκδήλωση. Η δήλωση της Προέδρου διατυπώνει θεσμική θέση για το τι οφείλει να είναι ένα λαογραφικό μουσείο σε έναν τόπο που, όπως η ίδια σημείωσε, άλλαξε με εξαιρετικά μεγάλη ταχύτητα και απέκτησε εικόνα αναγνωρίσιμη σε ολόκληρο τον κόσμο. Η απάντησή της είναι ότι ένα μουσείο οφείλει να συλλέγει, να τεκμηριώνει, να προστατεύει και, πάνω απ' όλα, να μεταδίδει.

[Watch] Βίντεο: Η Πρόεδρος της Λαογραφικής Μυκόνου, Μαριγούλα Αποστόλου, μιλά για το νήμα που δεν πρέπει να κοπεί

1. Ο θεσμικός χώρος: ποιους καλωσόρισε η Πρόεδρος και γιατί έχει σημασία

Η Μαριγούλα Αποστόλου άνοιξε τη δήλωσή της εκφράζοντας «ιδιαίτερη χαρά και συγκίνηση» εκ μέρους της Λαογραφικής Συλλογής Μυκόνου. Κατέγραψε στη συνέχεια τα πρόσωπα και τους φορείς της αίθουσας: τον Δήμαρχο, την Αντιδήμαρχο και τον Αντιδήμαρχο, τον πρώην Δήμαρχο, τους δημοτικούς συμβούλους, τον Περιφερειακό Σύμβουλο, εκπροσώπους φορέων και συλλόγων του νησιού, καθώς και τους εκλεκτούς προσκεκλημένους.

Η σύνθεση αυτή έχει δημοσιογραφική και θεσμική αξία. Η παρουσία της τοπικής αυτοδιοίκησης στα δύο επίπεδα, δημοτικό και περιφερειακό, και ο ρητός ευχαριστήριος λόγος της Προέδρου προς τον Δήμο Μυκόνου δείχνουν ότι η υφαντική προσεγγίζεται ως υπόθεση του νησιού και όχι μόνο ενός μουσείου.

2. Η γένεση του έργου: μια πρόταση που «άγγιζε την ίδια την καρδιά» του μουσείου

Από την ιδέα στην ένταξη στο Cycladic Identity

Η Πρόεδρος εξήγησε πώς ξεκίνησαν όλα. Η Φαίη Χατζή και η Κατερίνα Ζουγανέλη πρότειναν την ιδέα ενός προγράμματος αφιερωμένου στην υφαντική τέχνη. Η αντίδραση του μουσείου ήταν άμεση: όπως είπε, αισθάνθηκαν ότι επρόκειτο για μια πρόταση που «άγγιζε την ίδια την καρδιά και την αποστολή του λαογραφικού μας μουσείου».

Με φορέα υλοποίησης τη Λαογραφική Συλλογή Μυκόνου, το πρόγραμμα εντάχθηκε στην πρωτοβουλία Cycladic Identity του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης. Η διαδρομή αυτή, από την ιδέα δύο ανθρώπων στην ένταξη σε πρωτοβουλία ενός από τα σημαντικότερα μουσεία της χώρας, αποτελεί αποδεικτικό στοιχείο θεσμικής συνεργασίας, ένας τοπικός φορέας υλοποιεί και ένας εθνικής εμβέλειας φορέας στηρίζει.

Οι συντελεστές: ένα δίκτυο επιστημονικής και καλλιτεχνικής εμπειρογνωμοσύνης

Στο τέλος της δήλωσής της, η κυρία Αποστόλου απηύθυνε αναλυτικές ευχαριστίες. Ευχαρίστησε:

• το Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης και την πρωτοβουλία Cycladic Identity, που «αγκάλιασαν και στήριξαν» την πρόταση·
  
• τη Φαίη Χατζή, που «εμπνεύστηκε και ολοκλήρωσε» το έργο·
  
• τους συντελεστές του ντοκιμαντέρ «Το Νήμα του Κόσμου»: Θωμά Γκίνη, Αριάδνη Νικολούδη και Φίλιππο Κουτσαφτή (καλλιτεχνική επιμέλεια)·
  
• τους ομιλητές της βραδιάς: την αρχαιολόγο δρ. Αγγελική Κοσμοπούλου, την αρχαιολόγο Μαρία Κουτσουμπού και την κοινωνική ανθρωπολόγο και επίκουρη καθηγήτρια Δέσποινα Νάζου, που θα βοηθήσουν το κοινό να δει την υφαντική «μέσα από τη δική τους επιστημονική ματιά»·
  
• τον Δήμο Μυκόνου και την Κατερίνα Ζουγανέλη για την πολύτιμη βοήθειά της·
  
• τον Αντώνη Θεοχάρη Κιούκα, που φιλοξένησε την εκδήλωση στον χώρο του Cine Manto·
  
• τους χορηγούς και τους υποστηρικτές, «χάρη στους οποίους μπορούν και πραγματοποιούνται εκδηλώσεις σαν τη σημερινή».
  

Ευχαρίστησε επίσης θερμά όλες τις γυναίκες που εργάστηκαν και εργάζονται ώστε να παραμείνει ζωντανή η υφαντική στο νησί, καθώς και όσους συμμετείχαν στο ντοκιμαντέρ.

3. Η υφαντική ως κοινωνικό σύστημα: «άρρηκτα συνδεδεμένη» με τις γυναίκες του νησιού

Η Πρόεδρος ξεκίνησε το ουσιαστικό μέρος της δήλωσης με μια διάκριση που οργανώνει όλο το έργο. Τόνισε ότι η σημασία του προγράμματος είναι ιδιαίτερη, γιατί η υφαντική «δεν είναι ένα απομονωμένο κεφάλαιο της ιστορίας της Μυκόνου». Είναι, όπως είπε, άρρηκτα συνδεδεμένη με την κοινωνική και την οικονομική ζωή του νησιού, με την καθημερινότητα των οικογενειών και «κυρίως με τις γυναίκες σε αυτόν τον τόπο».

Ο αργαλειός ως πυρήνας ενός «συστήματος γνώσης»

Για πολλές γενιές, υπογράμμισε, ο αργαλειός ήταν αναπόσπαστο κομμάτι του μυκονιάτικου σπιτιού. Γύρω του αναπτύχθηκε ένα ολόκληρο σύστημα γνώσης, που η Πρόεδρος απαρίθμησε με ακρίβεια:

• η επιλογή και η επεξεργασία των πρώτων υλών,
  
• το γνέσιμο,
  
• το στήσιμο του αργαλειού,
  
• τα σχέδια,
  
• τα χρώματα,
  
• η ίδια η ύφανση.

Η γνώση αυτή, κατά τα λόγια της, περνούσε «κυρίως από γυναίκα σε γυναίκα και από γενιά σε γενιά».

Το υφαντό ως αισθητική, επινοητικότητα και ταυτότητα

Η κυρία Αποστόλου διευκρίνισε ότι τα υφαντά των Μυκονιάτισσων «δεν ήταν μόνο χρηστικά αντικείμενα». Ήταν, όπως είπε, δημιουργήματα που εξέφραζαν «την αισθητική, την επινοητικότητα και την ταυτότητα μιας ολόκληρης κοινωνίας». Η διατύπωση αυτή ανάγει το υφαντό από οικιακό αντικείμενο σε φορέα συλλογικής αυτογνωσίας.

4. Από την οικιακή τέχνη στον διεθνή καταναλωτικό πολιτισμό: το μυκονιάτικο υφαντό και ο τουρισμός

Η οικονομική διάσταση του 20ού αιώνα

Η Πρόεδρος σημείωσε ότι ιδιαίτερα κατά τον 20ό αιώνα το μυκονιάτικο υφαντό «εξελίχθηκε σε χαρακτηριστικό προϊόν του νησιού» και συνδέθηκε με την πρώτη ανάπτυξη του τουρισμού. Με την ανανέωση παλαιών προτύπων και τη δημιουργία ενός ιδιαίτερου τοπικού ύφους, τα χειροποίητα υφαντά έγιναν μόδα τις δεκαετίες του '50 και του '60 και άρχισαν να ταξιδεύουν «και πέρα από το νησί».

Έδωσε και συγκεκριμένα ονόματα του διεθνούς κόσμου της μόδας και της κοσμικής ζωής: τον Κριστιάν Ντιόρ, τον Ζιβανσί και την Πριγκίπισσα του Μονακό. Το συμπέρασμά της: μια παραδοσιακή οικιακή τέχνη απέκτησε «εξωστρέφεια και μία σημαντική οικονομική διάσταση».

Η ανάγνωση της Προέδρου συγκλίνει με αυτά τα παραδείγματα: η οικονομική επιτυχία χωρίς συστηματική διάσωση της γνώσης δεν αρκεί για τη διαχρονική προστασία.

5. Ο κίνδυνος: «όταν σωπαίνει ένας αργαλειός»

Η εγκατάλειψη του αργαλειού και η απώλεια της γνώσης

Εδώ βρίσκεται το σημείο όπου η δήλωση αποκτά τη μεγαλύτερη βαρύτητα. Η κυρία Αποστόλου εξήγησε ότι οι αλλαγές στον τρόπο ζωής και η επικράτηση της βιομηχανικής παραγωγής οδήγησαν σταδιακά στην εγκατάλειψη του αργαλειού. Και προειδοποίησε:

«Όταν σωπαίνει ένας αργαλειός, δεν χάνεται μόνο ένας παλιός τρόπος κατασκευής ενός υφάσματος, κινδυνεύει να χαθεί ένα ολόκληρο σύστημα γνώσης.»

Πρόσθεσε ότι χάνεται, πάνω απ' όλα, η δυνατότητα αυτή η γνώση να περνάει «από άνθρωπο σε άνθρωπο».

6. Η συμβολή της Λαογραφικής Συλλογής Μυκόνου: μισός αιώνας συστηματικής διάσωσης

Η Πρόεδρος ξεκίνησε το κεφάλαιο αυτό δηλώνοντας ότι εδώ βρίσκεται «η σημασία και η ουσιαστική συμβολή» του μουσείου. Το μουσείο διατηρεί μια σημαντική συλλογή μυκονιάτικων υφαντών, σχεδίων και αντικειμένων που συνδέονται με την υφαντική. Ακολούθησε χρονολογική τεκμηρίωση.

Δεκαετία του '70: Βασίλης Κυριαζόπουλος και Άλκηστη Ρόσση - Κυριακίδου

Ήδη από τη δεκαετία του '70, ο ιδρυτής του μουσείου, Βασίλης Κυριαζόπουλος, είχε αντιληφθεί την ανάγκη διάσωσης της παράδοσης. Με «ιδιαίτερη προνοητικότητα», όπως είπε η Πρόεδρος, προχώρησε σε συνεργασία με την Άλκηστη Ρόσση-Κυριακίδου στη συλλογή, την καταγραφή και την ταξινόμηση περισσότερων από 400 τότε χαρακτηριστικών σχεδίων μυκονιάτικων υφαντών. Σήμερα η συλλογή ξεπερνά τα 600 σχέδια.

1988: η πρώτη παρουσίαση, στα 30 χρόνια του μουσείου

Το 1988, στα 30 χρόνια ζωής του Λαογραφικού Μουσείου, η συλλογή παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στη σάλα του μουσείου, με την επιμέλεια του ίδιου του Κυριαζόπουλου, «σε μια προσπάθεια προβολής και αναβίωσης της υφαντικής τέχνης».

2003: από το μυκονιάτικο υφαντό στις μασκότ

Η προσπάθεια συνεχίστηκε με εκπαιδευτικά προγράμματα. Το 2003, μέσα από το πρόγραμμα «Από το μυκονιάτικο υφαντό στις μασκότ», παιδιά ύφαναν τα ίδια σε μικρούς αργαλειούς πολύχρωμα μυκονιάτικα υφαντά και έντυσαν με αυτά τον Φοίβο και την Αθηνά, τις μασκότ των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004. Η Πρόεδρος το χαρακτήρισε «μια όμορφη συμβολική σύνδεση του παρελθόντος με τη νέα γενιά» και διατύπωσε το δίδαγμα:

«Η παράδοση ζει όταν περνά στα χέρια των νεότερων.»

2014: έκθεση και επιστημονική έκδοση

Ακολούθησαν νέες δράσεις και, το 2014, μια «πολύ σημαντική έκθεση» από τον Σύλλογο Γυναικών Μυκόνου, καθώς και η έκδοση «Το μυκονιάτικο υφαντό του 20ού αιώνα» της Δήμητρας Σικινιώτου-Νάζου, για χρόνια επιμελήτριας του Λαογραφικού Μουσείου Μυκόνου, σε συνεργασία με τον αρχαιολόγο Παναγιώτη Χατζηδάκη. Η Πρόεδρος χαρακτήρισε την έκδοση «εξαιρετική».

Το συμπέρασμα: από το αναμνηστικό στη μελέτη και τη μετάδοση

Η Μαριγούλα Αποστόλου συνόψισε: όλες αυτές οι προσπάθειες συνέβαλαν ώστε η υφαντική «να μην παραμείνει μόνο ως αναμνηστικό, αλλά να συνεχίσει να μελετάται, να καταγράφεται και να μεταδίδεται».

7. «Από τη θεωρία στην πράξη»: ο ζωντανός πυρήνας γυναικών

Τα εργαστήρια και ο «πολύτιμος κρίκος»

Η Πρόεδρος ανέδειξε το σημείο που θεωρεί σημαντικότερο: ότι σήμερα η προσπάθεια «περνά από τη θεωρία στην πράξη». Μέσα από τα εργαστήρια δημιουργείται ένας ζωντανός πυρήνας γυναικών στη Μύκονο, που μαθαίνουν ξανά να υφαίνουν, δημιουργούν το δικό τους έργο και το παρουσιάζουν στο κοινό.

Το χαρακτήρισε «το πιο αισιόδοξο στοιχείο»: ο αργαλειός στη Μύκονο δεν είναι πλέον μόνο μια ανάμνηση του παρελθόντος. Υπάρχουν γυναίκες που κάθονται ξανά μπροστά του, μαθαίνουν τις τεχνικές του, πειραματίζονται, δημιουργούν.

«Αυτές οι γυναίκες είναι ένας πολύτιμος κρίκος στην αλυσίδα της συνέχειας.»

Η νέα γενιά: Φαίη Χατζή και η «ζωντανή» παράδοση

Η Μαριγούλα Αποστόλου αναφέρθηκε στη νέα γυναίκα που επέλεξε να γνωρίσει, να μελετήσει και να ασκήσει σήμερα την τέχνη της ύφανσης, τη Φαίη Χατζή. Η παρουσία της, είπε, αποδεικνύει ότι η παράδοση «δεν είναι κάτι στατικό». Μπορεί να εξελιχθεί και να συνομιλήσει με τη σύγχρονη τέχνη και το design. Η αρχή που διατύπωσε: «όσο βαθύτερη είναι η γνώση, τόσο πιο ουσιαστικό είναι το αποτέλεσμα».

8. Ο όρθιος αργαλειός αρχαίου τύπου: «κοιτάξαμε πολύ πιο πίσω στο χρόνο»

Η επιλογή της πειραματικής αρχαιολογίας

Η Πρόεδρος εξήγησε τη στρατηγική επιλογή του έργου: «Γι' αυτό επιλέξαμε να κοιτάξουμε πολύ πιο πίσω στο χρόνο.» Μέσα από τη συνεργασία με αρχαιολόγους και τεχνολόγους αρχαίου υφάσματος, κατασκευάστηκε ένας όρθιος, κάθετος αργαλειός, που έχει στηθεί στη σάλα του Λαογραφικού Μουσείου Μυκόνου.

Στόχος: βιωματική κατανόηση

Η Μαριγούλα Αποστόλου όρισε τον στόχο: να προσεγγιστούν «βιωματικά» οι αρχαιότερες ρίζες της τέχνης. Συγκεκριμένα:

• να κατανοηθεί ο τρόπος λειτουργίας του αρχαίου αργαλειού,
  
• ο ρόλος των αγνύθων,
  
• το στήσιμο των νημάτων,
  
• η διαδικασία με την οποία, ήδη από την αρχαιότητα, το νήμα μετατρεπόταν σε ύφασμα.

[Πλαίσιο]: Ο όρθιος αργαλειός με βαρίδια (οι αγνύθες, στη σημερινή αρχαιολογική ορολογία) είναι ο τύπος αργαλειού που η αρχαιολογία συνδέει με τον ελληνικό και ευρύτερο μεσογειακό κόσμο της αρχαιότητας. Η αρχαία ελληνική γραμματεία διασώζει την εικόνα της ύφανσης ως γυναικείας δραστηριότητας, με πιο γνωστό παράδειγμα την Πηνελόπη της Οδύσσειας.

Ο «διάλογος ανάμεσα σε διαφορετικές εποχές»

Το πιο ισχυρό εννοιολογικό εύρημα της δήλωσης είναι ο διάλογος εποχών, όπως τον περιέγραψε η Πρόεδρος. Συνδέει:

1. τον όρθιο, κάθετο αργαλειό αρχαίου τύπου,
   
2. τους αργαλειούς των μυκονιάτικων σπιτιών,
   
3. τα υφαντά που φυλάσσονται σήμερα στο Λαογραφικό Μουσείο,
   
4. τις γυναίκες που υφαίνουν ξανά,
   
5. τη νέα γενιά, που «καλείται να παραλάβει αυτή τη γνώση και να την εξελίξει».

Όπως τόνισε, αυτός ο διάλογος είναι για το μουσείο «και η ουσία του προγράμματος».

9. Η θέση αρχής: τι οφείλει να είναι ένα λαογραφικό μουσείο

Συλλογή, τεκμηρίωση, προστασία και μετάδοση

Στο θεωρητικό πυρήνα της δήλωσης, η Πρόεδρος διατύπωσε:

«Ο ρόλος ενός λαογραφικού μουσείου δεν μπορεί να εξαντλείται στη φύλαξη αντικειμένων του παρελθόντος. Ένα μουσείο οφείλει να συλλέγει, να τεκμηριώνει, να προστατεύει, οφείλει όμως και κάτι περισσότερο: να μεταδίδει.»

Και ανέλυσε τι σημαίνει το «να μεταδίδει»: να δημιουργεί τις συνθήκες ώστε η μνήμη να γίνεται γνώση και η γνώση να περνά στην επόμενη γενιά.

10. Η Μύκονος που άλλαξε γρήγορα: η ταυτότητα πέρα από την εικόνα

Η αναγκαιότητα της μνήμης

Η Πρόεδρος συνέδεσε το έργο με το πλαίσιο του νησιού: «Για τη Μύκονο πιστεύουμε ότι αυτή η προσπάθεια έχει ιδιαίτερη σημασία.» Το νησί, όπως είπε, άλλαξε με εξαιρετικά μεγάλη ταχύτητα μέσα σε λίγες δεκαετίες και απέκτησε μια εικόνα αναγνωρίσιμη σε ολόκληρο τον κόσμο. Η φράση-κλειδί:

«Όσο περισσότερο όμως αλλάζει ένας τόπος, τόσο μεγαλύτερη είναι η ανάγκη να γνωρίζει και από πού προέρχεται.»

Τι είναι η Μύκονος πέρα από την εικόνα

Η κυρία Αποστόλου δήλωσε ότι η Μύκονος «δεν είναι μόνο η εικόνα την οποία προβάλλει σήμερα». Είναι «οι άνθρωποί της, η αρχιτεκτονική της, τα ήθη και τα έθιμά της, η τοπική λαλιά της, τα σχέδια και τα χρώματα, οι ιστορίες που κρύβονται πίσω από ένα ύφασμα».

Ανάλυση: Η δήλωση λειτουργεί ως θεσμικό αντίβαρο στην εικόνα του νησιού ως προορισμού. Δεν αρνείται το παγκόσμιο brand της Μυκόνου, αλλά προτείνει τα στοιχεία που το θεμελιώνουν και το κάνουν αυθεντικό. Η ρητορική στρατηγική είναι συνεκτική: προτάσσει την ανθρωποκεντρική έννοια του «από πού προέρχεται» έναντι του εικονικού «πώς φαίνεται». Η αρχιτεκτονική, η λαλιά, τα έθιμα και τα χρώματα της υφαντικής παρουσιάζονται ως ένα ενιαίο πολιτιστικό απόθεμα.

Η αρχή της μη αναπαραγωγής

Η Πρόεδρος έκλεισε αυτή την ενότητα με μια δήλωση αρχής: «Δεν θέλουμε να αναπαραγάγουμε τεχνικά έναν κόσμο που έχει παρέλθει. Θέλουμε να πάρουμε από αυτόν τη γνώση που αξίζει να σωθεί και να της δώσουμε τη δυνατότητα να συνεχίσει να υπάρχει, να εξελίσσεται, να δημιουργεί.» Η διατύπωση αυτή αποστασιοποιείται ρητά από τη νοσταλγική λογική και υιοθετεί τη λογική της συνέχειας.

11. Ο επίλογος της Προέδρου: «να μην αφήσουμε αυτό το νήμα να κοπεί»

Η κυρία Αποστόλου ευχαρίστησε το κοινό και εξέφρασε την ευχή η βραδιά να βοηθήσει «όχι μόνο να θυμηθούμε το μυκονιάτικο υφαντό, αλλά κυρίως να δούμε τη δυνατότητα της ύπαρξής του στο παρόν και κυρίως μέσα στο μέλλον». Η δήλωσή της κατέληξε στη φράση που αποτελεί και τον πυρήνα της θεσμικής της θέσης:

«Γιατί ισχύει τελικά αυτό να είναι και το πιο σημαντικό: να μην αφήσουμε αυτό το νήμα να κοπεί.»

Η μεταφορά του νήματος συνδέει συμβολικά τον τίτλο του ντοκιμαντέρ («Το Νήμα του Κόσμου»), την τεχνική της ύφανσης και την ιδέα της πολιτισμικής συνέχειας.

12. Θεσμική ανάλυση: τι σημαίνει το έργο για την πολιτιστική πολιτική της Μυκόνου

Πρώτον, η μετατόπιση του ρόλου του μουσείου. Η Λαογραφική Συλλογή δηλώνει ρητά ότι δεν περιορίζεται στη φύλαξη αντικειμένων. Αυτό επιβάλλει νέα κριτήρια αξιολόγησης: όχι μόνο πόσα αντικείμενα διατηρούνται, αλλά πόσοι άνθρωποι μαθαίνουν και πόσες γνώσεις μεταδίδονται.

Δεύτερον, η σύζευξη τοπικής και εθνικής στήριξης. Η υλοποίηση από την Λαογραφική Συλλογή με χρηματοδότηση του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης και με τη στήριξη του Δήμου δημιουργεί ένα μοντέλο συνεργασίας που μπορεί να λειτουργήσει ως πρότυπο για άλλες δράσεις.

Τρίτον, ο συνδυασμός επιστήμης και πράξης. Οι αρχαιολόγοι, ο τεχνολόγοι αρχαίου υφάσματος και η κοινωνική ανθρωπολόγος που συμμετείχαν δίνουν στο έργο επιστημονική βάση, ενώ τα εργαστήρια του δίνουν κοινωνικό αποτύπωμα.

Τέταρτον, η σύνδεση με τη νέα γενιά και τη σύγχρονη δημιουργία. Η αναφορά στη Φαίη Χατζή και στη δυνατότητα συνομιλίας με τη σύγχρονη τέχνη και το design ανοίγει δρόμους για καλλιτεχνικές συνεργασίες χωρίς να χάνεται η βάση της παράδοσης.

Πέμπτον, η συμβολή στη διεθνή εικόνα του νησιού. Η Μύκονος είναι ήδη γνωστή παγκοσμίως. Το έργο προσθέτει μια διάσταση πολιτιστικού βάθους που ενισχύει την αυθεντικότητα του προορισμού, σε συνέπεια με την ιστορική σύνδεση του υφαντού με την πρώτη τουριστική ανάπτυξη.

Q: Τι είναι το έργο «Η αναβίωση της αρχαίας ελληνικής τέχνης της υφαντικής στη Μύκονο του 21ου αιώνα»;

A: Είναι πρόγραμμα με φορέα υλοποίησης τη Λαογραφική Συλλογή Μυκόνου, που εντάχθηκε στην πρωτοβουλία Cycladic Identity του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης. Περιλαμβάνει εργαστήρια υφαντικής, την κατασκευή όρθιου κάθετου αργαλειού αρχαίου τύπου και το ντοκιμαντέρ «Το Νήμα του Κόσμου».

Q: Μπορεί ο επισκέπτης να δει τον αργαλειό και τη συλλογή;

A: Ο όρθιος κάθετος αργαλειός έχει στηθεί στη σάλα του Λαογραφικού Μουσείου Μυκόνου. Το μουσείο διατηρεί συλλογή μυκονιάτικων υφαντών, σχεδίων και αντικειμένων, με περισσότερα από 600 σχέδια. Για ώρες λειτουργίας και επισκέψεις συνιστάται επικοινωνία με το μουσείο.

Q: Γιατί έχει σημασία η υφαντική για τη σημερινή Μύκονο;

A: Σύμφωνα με την Πρόεδρο, η υφαντική είναι σύστημα γνώσης και όχι μόνο προϊόν. Συνδέθηκε με την κοινωνική και οικονομική ζωή του νησιού και με την πρώτη τουριστική ανάπτυξη. Η διάσωσή της προσφέρει στη Μύκονο ρίζες, σε μια εποχή ταχύτατων αλλαγών.

Η δήλωση της Μαριγούλας Αποστόλου αξίζει ανάγνωση πέρα από την εκδήλωση, γιατί διατυπώνει με σαφήνεια ένα κριτήριο: ένα μουσείο κρίνεται από το αν η γνώση του περνά στην επόμενη γενιά και όχι από όσα φυλάσσει. Το έργο της Λαογραφικής Συλλογής το υλοποιεί σε τρία επίπεδα που συγκροτούν ένα ενιαίο «νήμα»:

Η μνήμη έχει αρχείο: περισσότερα από 600 σχέδια, αποτέλεσμα πολυετούς συστηματικής καταγραφής από τη δεκαετία του '70.

Η γνώση έχει φορείς: ο ζωντανός πυρήνας γυναικών και μια νέα γενιά που, όπως τόνισε η Πρόεδρος, «καλείται να παραλάβει αυτή τη γνώση και να την εξελίξει».

Η παράδοση έχει βάθος: ο αρχαίου τύπου αργαλειός συνδέει το σπίτι, το μουσείο και την αρχαιότητα σε έναν «διάλογο ανάμεσα σε διαφορετικές εποχές».

Mykonos Ticker - Η ανάλυσή μας: Σε μια εποχή που οι προορισμοί ανταγωνίζονται με εικόνες, η Μύκονος επενδύει εδώ σε αυτό που η εικόνα δεν μπορεί να αντιγράψει: την αυθεντικότητα της τοπικής γνώσης. Η σύνδεση του υφαντού με την πρώτη τουριστική ανάπτυξη, όπως την περιέγραψε η Πρόεδρος, δείχνει ότι η πολιτιστική κληρονομιά και η οικονομία του νησιού δεν είναι αντίπαλοι. Ο Δήμος, το Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης και οι τοπικοί φορείς βρίσκονται στην ίδια πλευρά.